- Strona główna
- Artykuły
- Profilaktyka zaparć
Profilaktyka zaparć – dlaczego jest ważna i na czym polega?
Poddając się kolejnym falom ucywilizowania człowiek nie od razu zauważa wszystkie ich skutki. Bogate społeczeństwa Zachodu w sposób niemal widoczny z dekady na dekadę zmieniają swój wizerunek.
Sądzi się, że w sumie zjawiska te są odpowiedzialne za wiele chorób, w tym epidemię otyłości, cukrzycę typu II, nadciśnienia tętniczego, czy różnych zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego. W śród tych ostatnich można wymienić zaparcia, które są rzadkością w społeczeństwach funkcjonujących w tradycyjny sposób, czyli mniej zależnych od zjawisk wynikających z urbanizacji i stosujących tradycyjną dietę opierająca się o produkty roślinne. Nie wchodząc już ponownie w rozważania dotyczące szczegółów patomechanizmu prowadzącego do zaparć warto zwrócić uwagę na wyniki wielkiego badania kohortowego prowadzącego od początku lat 80-tych w USA z udziałem wielotysięcznej rzeszy pielęgniarek (the Nurses' Health Study), które miało na celu zbadanie wpływu niezwykle dużej liczby zmiennych na zapadalność na różne choroby.
Odpowiadały one na bardzo szczegółowa ankietę w której znajdowały się między innymi pytania o częstość wypróżnień. Częściowe wyniki opublikowano m.in. w 2003roku Jako zaparcie przyjęto wypróżnianie się co najwyżej dwa razy w tygodniu lub nawet rzadziej. Kryterium to spełniało 5,7% całej grupy. W analizie wielowariancyjnej stwierdzono, że mniejsza częstość zaparć występowała wśród osób deklarujących jakąś formę codziennej aktywności fizycznej. Oczekiwanie, że dieta bogatobłonnikowa wpływa w tym zakresie korzystnie znalazło tu swoje potwierdzenie. Na zaparcia były mniej narażone kobiety, które spożywały więcej produktów zawierających błonnik pokarmowy (średnio 20g/d) niż te, które spożywały go mało (średnio 7g/d). Najwięcej jednak korzyści w zakresie omawianego objawu wynosiły te kobiety, które deklarowały zarówno zachowanie aktywności fizycznej jak i spożywanie diety bogatej w błonnik pokarmowy Przy czym niska aktywność fizyczna oznaczała uznaną formę wysiłku tylko raz w tygodniu.
Z problemem zaparć warto walczyć skutecznie ponieważ w wielu innych pracach wykazano, iż jest to czynnik ryzyka chorób nowotworowych jelita grubego. Uważa się, że sprzyja temu zła dieta, czyli taka która zawiera:
dużą ilość tłuszczów (powyżej 30% całkowitej ilości kalorii)
dużą ilość „czerwonego” mięsa
mało warzyw i owoców (mniej niż 300 g/dziennie)
mało witamin A, C, E
mało selenu i wapnia
jest wysokokaloryczna
Oprócz zalecania zmiany stylu życia i diety z myślą o profilaktyce tych groźnych chorób jelita grubego można sugerować stosowanie badań przesiewowych, z których największa rolę przypisuje się kolonoskopii.
